Wał Pomorski 1945

Ostatnia faza walk na froncie wschodnim w Europie podczas II wojny światowej, rozpoczęła się zimą 1945r. Rosjanie na prośbę walczących w Ardenach Amerykanów przyspieszyli jej rozpoczęcie i zaatakowali już 12 stycznia, ruszając najkrótszą drogą w stronę Berlina. W ramach operacji wiślańsko-odrzańskiej oddziały Armii Czerwonej i walczące z nimi dywizje Wojska Polskiego zajęły tereny pomiędzy Wisłą a Odrą i Nysą Łużycką. Najcięższe walki prowadzono na Pomorzu, gdzie Niemcy zbudowali system umocnień nazywany Wałem Pomorskim. Został on jednak przełamany przez jednostki polskie z 1. Armii Wojska Polskiego.
Wał Pomorski tzw. Pommernstellung znajdował się wzdłuż dawnej przedwojennej granicy polsko-niemieckiej, wybudowany w latach 1932-1945 i był linią umocnień ciągnących się około 275 kilometrów. Fortyfikacje, setki bunkrów i umocnień polowych wybudowali Niemcy w nieprzystępnym terenie leśnym. Rozbudowę umocnień intensywnie kontynuowano od jesieni 1944 r. Hitler liczył, że ten pas umocnień odwróci losy wojny na wschodzie. Wał Pomorski stał się pasem trudnych do sforsowania umocnień obronnych, rozlokowanym w dogodnym dla obrońców terenie. Liczył około 900 schronów żelbetonowych oraz stanowisk ogniowych różnego rodzaju i przeznaczenia. Umocnienia żelbetonowe i betonowe uzupełnione były transzejami strzeleckimi, rowami łączącymi i schronami drewniano-ziemnymi oraz zaporami inżynieryjnymi.
Po wyzwoleniu Warszawy 1 Armia Wojska Polskiego wykonała w ramach operacji wiślańsko-odrzańskiej marsz-manewr wzdłuż lewego brzegu Wisły do Bydgoszczy i 29 stycznia rozpoczęła marsz z zadaniem prowadzenia natarcia i osłony północnego skrzydła 1 Frontu Białoruskiego. 4 lutego, praktycznie z marszu, 1 Armia WP weszła do działań bojowych z zadaniem przełamania Wału Pomorskiego. Była to jedna z najcięższych batalii żołnierza polskiego na froncie wschodnim. W pasie działań 1 Armii Wojska Polskiego broniły się jednostki 15 dywizji grenadierów SS "Lettland" oraz innych wchodzących w skład 10 Korpusu SS oraz Grupy Korpuśnej "Tettau". O zaciętości walk może świadczyć stosunkowo małe tempo i rozległy obszar działań bojowych. W okresie od 29 stycznia do 10 lutego 1 Armia WP była w stałej styczności bojowej z nieprzyjacielem, przesuwając linię frontu o 135 km. W bitwie brało udział 73 tyś. żołnierzy, dysponując 1431 działami i moździerzami oraz 214 czołgami i działami pancernymi.
W bitwie o Wał Pomorski w okresie 30 stycznia do 11 lutego, życie straciło 10 042 żołnierzy (polegli, ranni i zaginieni). W literaturze można znaleźć różne dane na ten temat, podawane są liczby między 6 a 14 tysięcy. Niemcy stracili ok. 8 tyś. żołnierzy oraz ok. 1,5 tyś. wziętych przez Polaków do niewoli. Jednostki 1Armii WP zniszczyły lub zdobyły 30 czołgów i dział pancernych, 130 dział i moździerzy, 630 samochodów, zniszczyły  27 schronów bojowych. W okresie 1-11 lutego w czasie walk o Wał Pomorski Polacy zdobyli m.in.: Złotów ( 30-31 stycznia), Jastrowie (3 lutego), Dobrzycę (5-8 lutego), Nadarzyce (5-6 lutego), Mirosławiec ( 10 lutego).
Przełamanie Wału Pomorskiego umożliwiło przeprowadzenie Operacji Pomorskiej, polegającej na rozbiciu grup Armii "Środek" i " Wisła" na Pomorzu oraz uzyskanie dostępu do Morza Bałtyckiego.


Opracowano na podstawie:
- Wał Pomorski - Wikipedia, wolna encyklopedia;
- Jacek Czubacki "Walki o przełamanie Wału Pomorskiego 1945" -
   historiamniejznanaizapomniana. wordpress.com

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *